Pasen volgens de Bijbel

In de christelijke traditie is Pasen het belangrijkste liturgische feest.
Met Pasen, of het paasfeest, herdenken Christenen het lijden en
 de kruisdood van Jezus Christus en vieren zij zijn opstanding,
ook wel 'verrijzenis' genoemd, uit de dood.

Met de christelijke viering wordt evenals met de joodse viering,
 de uittocht herdacht, zij het metaforisch vanuit het werk van God
in en door de persoon Jezus Christus, voor christenen de Zoon
van God, de beloofde Messias, de Verlosser. Hij wordt in het
Nieuwe Testament het paaslam genoemd, dat zichzelf vrijwillig
liet offeren voor de verzoening van God met de mensen.
 Dit duidt op de symbolische betekenis van het offerlam,
wat volgens de Mozaïsche voorschriften (Oude Testament,
Pentateuch) en de tradities van de joodse godsdienst geofferd
moest worden ter vergeving van zonden. Met de voorstelling van Jezus
 als het eeuwige paaslam werd in geestelijke zin een 'nieuw verbond'
tussen God en mens aangeboden, gebaseerd op de genade, waarmee
 het oude verbond, gebaseerd op de wet, buiten werking kon worden
 gesteld. Wie in Hem gelooft, hoeft volgens de christelijke traditie niet
 meer 'onder de wet' te leven, maar valt 'onder de genade'. Deze
begrippen en de verhoudingen tussen het een en ander zijn in
onder meer de brieven van de apostel Paulus nader uitgewerkt

Met het paasfeest wordt ook uitgezien naar de verwachte wederkomst
van Jezus Christus op aarde.

De gebeurtenissen

De belangrijkste bron voor het nagaan van de gebeurtenissen
 rond lijden, sterven en opstanding van Jezus is de Bijbel, met
name de vier evangeliën in het Nieuwe Testament. In Matteüs 26 -27,
 Marcus 14-15, Lucas 22-23 en Johannes 18-19 wordt deze
geschiedenis beschreven.

Ontwikkeling van het christelijke paasfeest

Pesach

De oorsprong van het christelijke paasfeest ligt in de joodse traditie.
Het joodse Pesach (in de christelijk liturgie Pascha) is nauw verbonden
met de uittocht uit Egypte, de Exodus. De viering en herdenking hiervan
 werd volgens het bijbelboek Exodus de avond voor de uittocht ingesteld
en is de eeuwen door in verschillende vormen bewaard gebleven.
Inherent is de herdenking van de grote daden van God aan het volk
Israël. Hierin ligt het idee van 'bevrijding' besloten. Dit geldt ook voor
 het christelijke paasfeest, zij het vanuit een andere invalshoek.

Jezus' tijd

Ten tijde van Jezus was het Pascha, naast het pinksterfeest
en het Loofhuttenfeest een van de drie belangrijke pelgrimsfeesten.
Het was nauw verbonden met het Massotfeest; beide werden in feite
 als één feest gevierd. Van heinde en ver kwamen de mensen naar de
 tempel in Jeruzalem. De betekenis was nog altijd: herdenking van de
 bevrijding uit Egypte en hoop op de komende verlossing door de
beloofde Messias.

Zeer waarschijnlijk was het 'laatste avondmaal' van Jezus en zijn
volgelingen, de discipelen, een Pesachviering. Het voldeed
volgens de evangelieverhalen in elk geval aan belangrijke
voorschriften en tradities van het Pesach. Men trof de
voorgeschreven voorbereidingen de avond ervoor, de viering
vond plaats in Jeruzalem na 19.00 uur, er werd wijn gedronken,
 brood gegeten en een loflied gezongen, het Hallel. De vereiste
kruiden en woord 'ongezuurd' (brood) worden niet genoemd, maar
dat kan komen doordat de evangelieschrijvers niet perse volledig
pretendeerden te zijn en men zich bij de verslagen kennelijk
concentreerde op wat men voor de eerste christenen van die tijd
van belang vond.

De eerste christenen

Ook de eerste christenen, waarvan de meeste Joden waren,
bleven aan de joodse feesten deelnemen, ook aan het Pesach.
Gaandeweg werd het voor de christenen een tijd van vooral
vasten ter herdenking van Christus' lijden, en een nachtwake.
 Later is een scheiding tussen de feesten gekomen, alleen al
door het instellen van verschillende data voor Pesach en Pasen.

313 t/m de Middeleeuwen

Na 313, het jaar van de zg. 'kerkvrede', kreeg het paasfeest
een ander aanzien. Toen werd het liturgische Triduum Sacrum';' ingevoerd:

Witte Donderdag (instelling van de Eucharistie en het
priesterschap, begin van het lijden van Christus)

 Goede Vrijdag (lijden en sterven)

 Stille Zaterdag of Paaszaterdag (grafrust)

Paaszondag (opstanding)

Na de Middeleeuwen

Paaszondag in Portugal: de "compasso" gaat met een kruis,
versierd met bloemen, de katholieke huizen van het dorp langs

Van de Middeleeuwen tot halverwege de 20e eeuw werd de paaszondag
 min of meer apart gezien van de overige paasdagen. Het Tweede
Vaticaans Concilie herstelde de liturgische eenheid van het Triduum.
Ook hersteld is de Paaswake, die in de nacht van zaterdag op zondag
 gehouden wordt. Deze was in de reformatorische traditie vrijwel onbekend,
maar wordt de laatste decennia her en der gevierd, ook in
evangelische- en Pinksterkringen.

De Rooms-katholieke Kerk kent de traditie van de Kruisweg,
een uitbeelding van de lijdensgang van Christus. Tijdens de
paasdagen worden, met name in de rooms-katholieke streken,
passiespelen uitgevoerd. Het bijwonen van uitvoeringen van
passiemuziek van met name Bach is bij gelovigen, en overigens
 ook bij niet-gelovigen, een populaire vorm van paasviering.

Ook het Carnaval, Aswoensdag, de Vastentijd en Palmpasen
zijn vanouds voorbereidingen voor de paasviering.

Hoe ziet de goede week eruit:

Palm zondag:

De zondag voor Pasen kennen we als palmzondag.
Het is het begin van de Goede week. We vieren dan
dat Jezus als een koning werd binnengehaald in Jerusalem.
 De mensen zwaaiden met palmtakken en zongen hosanna.
 Het is haast niet te geloven dat Jezus nog geen week later
 werd vermoord als een zware misdadiger!

Witte donderdag:

Op deze dag at Jezus voor het laatst met Zijn vrienden. We noemen
dit het laatste avondmaal. Jezus zei, toen Hij het brood in stukken
brak en ronddeelde: Dit is mijn lichaam, en het wordt voor iedereen
gegeven. En bij het ronddelen van de wijn zei Hij: Dit is mijn bloed
 dat voor iedereen wordt vergoten.
Zijn vrienden snapte er toen niet veel van. Pas later toen Hij dood was
 begrepen ze wat Jezus bedoelde. In veel kerken wordt dit laatste
avondmaal nog steeds gevierd. En in de Katholieke kerk zelfs elke
 zondag, daar heet het brood (lichaam van Jezus) de Eucharistie
 of Hostie.

Goede vrijdag:

Het is de vrijdag voor Pasen. Deze dag herdenken we dat Jezus is
 doodgegaan. Ze hebben Hem met spijkers aan het kruis geslagen,
 wat zal dat pijn hebben gedaan.
Waarom zou dan toch deze dag Goede vrijdag worden genoemd?
Er was toch niks goeds aan, dat Jezus dood ging! Goede vrijdag
heet zo omdat Jezus Zijn leven aan ons allemaal GEGEVEN heeft.
Dit deed Hij omdat, Hij onze dingen die we fout doen aan het
kruis heeft gedragen. Dit betekent dat Hij ervoor zorgt dat God ons
 kan vergeven als we iets doen dat niet mag. Meestal doen we dan
een ander verdriet of pijn. Als je er spijt van hebt kan God je vergeven,
 en jij kunt dan ook naar de ander toe gaan en zeggen dat je spijt hebt.

Paaszaterdag:

Op paaszaterdag denken we aan Jezus die nu in het graf ligt,
een uitgeholde grot met een grote zware steen ervoor. Het kruis is
nu leeg, en in veel kerken is het altaar nu leeggeruimd. Er liggen
en staan geen bloemen, kaarsen, of mooie kleden op het altaar
(kerktafel waar de pastoor of dominee aan staat.)

Paaskaarsjes!

Wanneer vele paaskaarsjes branden,
is dat een prachtig gezicht.
Want dan zie je iedereen,
als in een zee van licht.

Ik denk dan stiekem bij mezelf,
zo moest het altijd zijn:
Een zee van licht waar je ook gaat,
en nergens donkere pijn.

Het licht van Jezus in de straat,
op school, op elk plein.
In alle steden, klein en groot,
Zou het dan vrede zijn!

De grote vraag dus, waar het om gaat,
ontwijken heeft geen zin,
hoe krijgen we dit zuivere licht,
de hele wereld in?

Hoe wandelt het naar stad en land,
naar mensen groot en klein.
Hoe wandelt het de huizen in,
om er voorgoed te zijn?

Ik heb er over nagedacht,
en heb mijn antwoord klaar,
Het licht komt er door jou en mij,
wij zijn die wandelaar.

De Paaskaars brandt,
Het licht van Pasen schijnt.
Het is aan ons te zorgen dat,
Dit licht nooit meer verdwijnt.

Paasgebedjes

Lieve Here Jezus, Ik dank U,
dat U op eerste Paasdag de dood en het graf
overwonnen hebt, opgestaan bent.
Ik dank U dat U niet alleen een herinnering bent,
maar dat U ook leeft en aanwezig bent.
Ik dank U dat U beloofd hebt,
tot aan het einde van de wereld bij ons te zijn,
en ook daarna.
Amen.

Lieve God,
Met Pasen denken we aan het meest glorieuze gebeurtenis,
die ooit heeft plaatsgevonden, dat Jezus uit de dood
is opgestaan, en de wereld heeft laten zien
dat iedereen die in U gelooft, eeuwig leven heeft.
Dank U, God, dat U uw Zoon naar ons toe hebt gestuurd,
en ons zoveel liefde hebt gegeven.
Amen.

Dank U dat ik weten mag:
Pasen is een blijde dag.
Dan denken we eraan,
de Zoon van God is opgestaan!

Alle informatie over Pasen

Wanneer is het Pasen?

De geschiedenis van Pasen

Het Paasfeest in Zweden

Wetenswaardigheden over Pasen

De lekkerste recepten voor Pasen

Naar begin pagina